'Mythes van de Kaap'

 

Katendrecht is een wijk van Rotterdam, het ligt op Zuid, in de deelgemeente Feijenoord. Als een schiereiland gelegen tussen de Rijnhaven en Maashaven heeft de wijk ruim 5000 inwoners, van wie 55% niet-westerse allochtonen. De bijnaam van de wijk is De Kaap onder de oudere inwoners spreekt men nog wel eens van Kaap Kut.
Katendrecht was tot 1895 een lieflijk dorp met een belangrijke veerverbinding naar de Veerhaven aan de noordzijde van de Nieuwe Maas. Voor de aanleg van de haventerreinen werd het dorp afgebroken en werd Katendrecht een schiereiland met goedkope arbeiderswoningen, zeemanskroegen, prostituees en spoorwegemplacementen. De wijk was tot de jaren tachtig vooral bekend als hoerenbuurt en Chinatown en draagt dat beruchte imago onder veel Rotterdammers nu nog met zich mee.
Ook tegenwoordig staat Katendrecht nog bekend als probleemwijk. In de afgelopen- en komende jaren zal de wijk echter ingrijpend gerenoveerd worden. Oude huurwoningen zullen worden vernieuwd en tot koopwoningen worden omgevormd. De stijl van de meeste nieuwbouw projecten op Katendrecht doet aan Vinex-wijken denken. Het schiereiland heeft nu al een groene kade met o.a. een wandelpromenade, een aanlegplaats voor de watertaxi en enkele openbare kunstwerken.

Aangezien er dus een hoop nieuwbouw is bijgekomen en dat de komende jaren nog wel blijft groeien, vroeg ik me af wat oudbewoners van de Kaap daarvan vinden. Zijn ze blij met de renoveringen? Of zien ze het als het neerhalen van hun verleden. Ik kwam op mijn fiets mensen tegen die op Katendrecht geboren en getogen waren en alleen van het schiereiland afgingen als het echt noodzakelijk was. Zij hebben de buurt zien veranderen. Van volkswijk naar probleemwijk.
Maar naar mijn mening was niet alles verdwenen. De verhalen, avonturen en mythes zaten nog steeds in de hoofden van de oudbewoners. De nieuwe bewoners in de wijk wisten hier niet veel over, maar dit zouden de oudbewoners wel aan ze kunnen overdragen. Verhalen, waar gebeurd of niet, zouden van generatie op generatie over kunnen gaan, zelfs met zoveel verandering in de buurt.
Dit werd mijn project. Ik ging op zoek naar de best bewaarde mythes van het schiereiland, om deze te laten bestaan. Het tot een soort cultureel erfgoed te maken.
Tijdens mijn tocht door Katendrecht kwam ik Corrie, Arend en Anthon tegen, zij woonden hier al jaren en wisten me alles te vertellen over de wijk. Deze drie verschillende mythes heb ik meegenomen in mijn project. De verhalen moesten en zouden doorverteld moeten worden aan de nieuwe bewoners, om te kunnen blijven bestaan.
Ik heb de mythes letterlijk en figuurlijk de wijk binnengebracht. Door middel van voorwerpen die in de verhalen voorkwamen op de plekken, neer te leggen waar het was ooit plaatgevonden had.
Aan de voorwerpen zat een brief met het begin van de mythe en een emailadres. Mensen die de mythe vonden, konden op die manier het vervolg ontvangen en laten lezen aan anderen. Ook kwam ik op die manier te weten of de mythe gelooft werd en nieuwsgierigheid opwekken over de afzender. Op Corrie, Arend en Anthon na, is het voor de bewoners nog altijd een raadsel wat die mythes opeens op het eiland deden. Dit zorgt voor verwarring, maar vooral voor verbroedering onder de buurtbewoners.